School was school en thuis was thuis

De bezuinigingen van de laatste tijd roepen de meest wonderlijke beelden in me op. Zo zou het me niets verbazen als nieuw te bouwen scholen straks, net zoals nieuwe treinstellen, worden opgeleverd zonder toiletten. Toiletten? Veel te duur. Voor leerkrachten zullen er in ruime mate plaszakken beschikbaar worden gesteld. En leerlingen dienen het op te houden tot ze weer thuis zijn. In geval van werkelijke nood zullen de kinderen gebruik kunnen maken van de directietoiletten. Want die zijn er natuurlijk wel. Directies en tussenbaasjes worden namelijk nooit getroffen door bezuinigingen.

Het beeld van scholen zonder toiletten kwam bij me op toen ik hoorde van de plannen van onderwijsminister Van Bijsterveldt om ouders meer bij de school te betrekken. Scholen mogen straks een groter beroep op ouders doen om een steentje bij te dragen aan het onderwijs. Zo zullen ouders straks verplicht ingeroosterd worden om allerlei taakjes te doen die nu de leerkracht nog doet. Leerlingen dirigeren vanaf het schoolplein naar de klas bijvoorbeeld. Of het melkgeld en de schoolreispot bijhouden. Of Pietje even apart nemen om eens wat extra met hem te oefenen in tiendelige breuken. Ik noem maar wat.
Nog even en de ouders verzorgen straks zelf geheel gratis het onderwijs. Want leerkrachten? Veel te duur.

Ooit was ik zelf onderwijzer. Dat was in een tijd dat de mensen nog gewoon belasting betaalden om daar goed onderwijs voor hun kinderen voor terug te krijgen.
De ouders hadden geen omkijken naar de school. En andersom ook niet. Van ouderparticipatie had men godzijdank nog nooit gehoord. Daar moest je toch niet aan denken? Ouders op school? Ouders wisten niks van onderwijs. En leerkrachten bemoeiden zich op hun beurt niet met de opvoeding thuis. Drie keer per jaar kwamen de ouders op de tafeltjesavond om de resultaten van hun kind te bespreken en om eventueel maatregelen te treffen voor verbetering. Dat was meer dan genoeg. School was school. En thuis was thuis.
In uitzonderlijke gevallen ging ik op huisbezoek. Alleen als dat nodig was.
Later moest ik ieder jaar bij alle ouders van mijn leerlingen langs. Of dat nou nodig was of niet. Dat was het begin van de ellende. Zo noem ik het gemakshalve maar even. Maar met mooie woorden zou je die ellende ‘institutionalisering van de ouderparticipatie’ kunnen noemen.

En als je in het onderwijs veel mooie woorden verzint word je vanzelf een hele Piet. Het onderwijs wordt nu al meer dan een eeuw geteisterd door holle frasen, vaagtaal en ondoorgrondelijke afkortingen.
Dat begon al in de tijd van Theo Thijssen. Het ‘wandelschrift’ werd ‘absentiecahier’ om tenslotte te verworden tot ‘leerlingenvolgsysteem’.
En sindsdien werd het onderwijs categorisch bestookt door tussenbaasjes, externe organisaties en verdachte individuen die nog nooit een schoollokaal van binnen hebben gezien. Of wel, maar daar zo van geschrokken waren, dat ze snel hun heil zochten in sferen waar ze zich met kinderen konden bemoeien zonder er ooit een te hoeven zien. Voor hen is onderwijs big business geworden.

En als klap op de vuurpijl moeten de ouders straks zèlf gratis en voor niets een deel van dat onderwijs zelf gaan verzorgen.

Geplaatst op: Vrijdag 9 december 2011 om 09:25 uur